Het Islamitische jaar
Een ritme dat de maan volgt
Twaalf maanden, vier heilig, één van vasten, één van Hajj. Voor wie thuis blijft net zo waardevol als voor wie naar Makkah trekt — al deze fasen hebben hun eigen handelingen, eigen duʿās, eigen lessen. Hier zie je het hele jaar in één blik.
Vandaag is Dhuʻl-Hijjah 14, 1447 AH volgens de umm al-qura kalender (Saudi-rukyah)
12 hijri-maanden
Wat past bij elke maand
De meeste maanden hebben geen verplichte ʿibādah — wat een opluchting is. De heilige vier (Muḥarram, Rajab, Dhul-Qaʿdah, Dhul-Ḥijjah) hebben extra gewicht; Ramaḍān en Dhul-Ḥijjah dragen de meeste rituelen.
- 01 Muḥarram De heilige (1e van 4)
"Het beste vasten ná Ramadan is Muḥarram" (Muslim 1163). De 10e — ʿĀshūrā — wist een jaar zonden uit.
Muḥarram & ʿĀshūrā → - 02 Ṣafar Maand van reflectie
Geen "ongelukkige" maand — die opvatting kwam vóór de Islam. De Profeet ﷺ heeft alle dergelijke bijgeloof verworpen.
Lees blog → - 03 Rabīʿ al-Awwal Geboorte van de Profeet ﷺ
12 Rabīʿ al-Awwal — niet als feest, maar als een moment van Sunnah-studie en ṣalawāt.
Seerah → - 04 Rabīʿ ath-Thānī Stille maand
Geen specifieke ʿibādah — perfect voor consistentie van wat je in vorige maanden hebt opgebouwd.
Duʿās → - 05 Jumādā al-Ūlā
Vroege Islamitische geschiedenis: de slag van Mu'tah vond hier plaats. Tijd voor seerah-verdieping.
Seerah → - 06 Jumādā ath-Thāniyah
Een goed moment om je Ramadan-voorbereiding te beginnen — nog 3 maanden te gaan.
Ramadan-gids → - 07 Rajab De heilige (2e van 4)
De Profeet ﷺ vastte vrijwillig in Rajab. Geen specifieke verplichte rituelen, wél een opwarmer voor Ramadan.
Sunnah-vasten → - 08 Shaʿbān Voorbereiding op Ramadan
"Ik zag hem nooit zoveel vasten in een maand als in Shaʿbān" — ʿĀʾishah ﭽ over de Profeet ﷺ (Bukhārī 1969).
Ramadan-gids → - 09 Ramaḍān De maand der maanden
De Qurʾan werd geopenbaard. Verplicht vasten. Tarāwīh, Laylat al-Qadr — beter dan duizend maanden.
Ramadan-gids → - 10 Shawwāl Eid al-Fitr + 6 dagen vasten
"Wie 6 dagen vast in Shawwāl, alsof hij het hele jaar heeft gevast" (Muslim 1164). Niet aaneengesloten — verspreid.
Sunnah-vasten → - 11 Dhul-Qaʿdah De heilige (3e van 4)
Geen specifieke ʿibādah, maar als heilige maand: extra moeite om zonden te vermijden, extra zachtheid in geschillen.
Duʿās → - 12 Dhul-Ḥijjah Hajj + Eid al-Aḍḥā (4e heilige)
De eerste 10 dagen zijn de meest geliefde van het jaar bij Allah. Hajj. ʿArafah. Qurbānī. Takbīrāt at-tashrīq.
Hajj-gids →
Wekelijks ritme
De terugkerende ankers
Naast het jaarritme zijn er handelingen die elke week (of elke maand) terugkomen — de Sunnah die je leven aan elkaar rijgt.
- Maandag
Sunnah-vasten — de Profeet ﷺ deed het, "want mijn daden worden naar Allah getoond op een dag dat ik vast" (Tirmidhī 747).
- Donderdag
Sunnah-vasten — zelfde reden als maandag, op deze twee dagen worden daden voorgelegd.
- Vrijdag
Jumuʿah — beste dag van de week. 100× ṣalawāt, sūrat al-Kahf vóór Maghrib.
- Maandelijks
Drie witte dagen (13, 14, 15 hijri) — maandelijks vasten conform de Profeet ﷺ.
Veelgestelde vragen
Over het Islamitische jaar
Wat zijn de vier heilige maanden in de Islam?
Muḥarram, Rajab, Dhul-Qaʿdah en Dhul-Hijjah. Allah noemt ze "vier heilige maanden" (sūrat at-Tawbah 9:36). In deze maanden zijn zonden zwaarder en goede daden meer beloond. Drie ervan staan op rij rond Hajj (Dhul-Qaʿdah, Dhul-Hijjah, Muḥarram), Rajab staat los.
Waarom verschuift Ramadan elk jaar?
Het Islamitische jaar volgt de maan, niet de zon — een hijri-jaar duurt ongeveer 354 dagen, 11 dagen korter dan een zonnejaar. Daarom verschuift Ramadan (en alle andere maanden) elk jaar 10-11 dagen vooruit in onze Gregoriaanse kalender. Over 33 jaar doorloopt Ramadan zo alle vier de seizoenen.
Wat is het verschil tussen umm al-qura en lokale maan-zichtbaarheid?
De umm al-qura kalender (Saudi-Arabië) is vooraf berekend en wordt door velen als referentie gebruikt. Sommige geleerden bepleiten lokale maan-zichtbaarheid (rukyah) waar je woont. Resultaat: een dag verschil. De gids hierboven gebruikt umm al-qura — volg je lokale moskee voor je eigen praktijk.
Welke vrijwillige vasten kan ik door het hele jaar doen?
Maandag + donderdag (de Profeet ﷺ deed het), drie witte dagen elke maand (13, 14, 15 hijri), de 9e Muḥarram (ʿĀshūrā), 1-9 Dhul-Hijjah (vooral ʿArafah op de 9e), en de 6 dagen Shawwāl ná Eid al-Fitr. Onze Sunnah-vasten-tracker volgt al deze ankers automatisch.